Vare le yelbulo

Africa

Yizie Wikipiideɛ
Africa
continent, geographic location, region
Part ofOstfeste, Andonɛɛ, Afro-Eurasia, Afro-Asia Maale eŋ
Native labelAfrica Maale eŋ
Located in/on physical featureNorthern Hemisphere, Southern Hemisphere Maale eŋ
Coordinate location21°5′38″N 7°11′17″E Maale eŋ
Highest pointMount Kibo Maale eŋ
Lowest pointAfar Triangle Maale eŋ
Owner ofInternational Council of African Museums Maale eŋ
Shares border withEurasia, Asia Maale eŋ
Has boundaryboundary between Africa and Asia, boundary between Africa and Europe Maale eŋ
Studied byAfrican studies, Africana studies Maale eŋ
Hashtagafrica Maale eŋ
Depicted byStudy with Allegories of Europe and Africa Maale eŋ
Geography of topicgeography of Africa Maale eŋ
History of topichistory of Africa Maale eŋ
‎most populous urban areaLagos Maale eŋ
Economy of topiceconomy of Africa Maale eŋ
Demographics of topicdemographics of Africa Maale eŋ
NCI Thesaurus IDC26272 Maale eŋ
Category for maps or plansCategory:Maps of Africa Maale eŋ
Map

.Africa e la teŋkpoŋ bee zikpoŋ kaŋa naŋ be a andonɛɛ, onaŋ la zie bee paaloŋ ayi soba naŋ e kpoŋ a tendaa zaa zu kyɛ, ka fooŋ la yele noba yagroŋ meŋ Africa la a ayi soba a yi a Asia puoriŋ a noba noɔre eŋɛ,te seŋ 30.3 miliyong km2(11.7 miliyong square miles) sommo a poɔ yie naŋ be kõɔ poɔ zaa, page la a andonɛɛ zaa 20% tengane aneŋ 6% tengane yoŋ pagebo.[1],[2][3][4],[5][6].[5]

Afrika

states mine ane territories

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

A sovereign states mine ane dependent territories nang be Africa ane irigyin mine nang be Africa

Algeria, Togo, Benin,Botswana,Cameroon, Cent Afr Rep,Chad, Democratic

Republic of Congo,,Djibouti,Egypt, Equatorial Guinea,Eritrea,Ethiopia,Cape*,Verde,Libya,Mali,Ghana,Sierra,Leone,Ivory,Coast,Burkina Faso,Mauritania,Morocco,São Tom ane Príncipe,Gabon,Namibia,Niger,Nigeria,Congo,Somalia,SomalilandSouth Africa,Sudan,SouthSudan,Tunisia,Western Sahara,Senegal, a Gambia, Guinea-Bissau, Guinea, Kenya, Liberia,Madagascar,Malawi,Mozambique,Burundi,Rwanda,Uganda,Tanzania,Angola,Saint Helena (UK), Lesotho Eswatini, Zambia,Zimbabwe,Mauritius, Réunion,Comoros,Seychelles,Atlantic,Ocean,Atlantic,Ocean,Indian,Ocean,Strait of Gibraltar,Mediterranean Sea,

Arms Flag Name of region and

territory, with flag

Area

(km2)

Population Year Density

(per km2)

Capital Name(s) in official language(s) ISO 3166-1
North Africa
Algeria 2,381,740 46,731,000 2022 17.7 Algiers الجزائر (al-Jazāʾir)/Algérie DZA
Egypt 1,001,450 82,868,000 2012 83 Cairo مِصر (Miṣr) EGY
Libya 1,759,540 6,310,434 2009 4 Tripoli ليبيا (Lībiyā) LBY
Morocco 446,550 35,740,000 2017 78 Rabat المغرب (al-maḡrib)/ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ (lmeɣrib)/Maroc MAR
Sudan 1,861,484 30,894,000 2008 17 Khartoum Sudan/السودان (as-Sūdān) SDN
Tunisia 163,610 10,486,339 2009 64 Tunis تونس (Tūnis)/Tunest/Tunisie TUN
Western Sahara 266,000 405,210 2009 2 El Aaiún الصحراء الغربية (aṣ-Ṣaḥrā' al-Gharbiyyah)/Taneẓroft Tutrimt/Sáhara Occidental ESH
East Africa
Burundi 27,830 8,988,091 2009 323 Gitega Uburundi/Burundi/Burundi BDI
Comoros 2,170 752,438 2009 347 Moroni Komori/Comores/جزر القمر (Juzur al-Qumur) COM
Djibouti 23,000 828,324 2015 22 Djibouti Yibuuti/جيبوتي (Jībūtī)/Djibouti/Jabuuti DJI
Eritrea 121,320 5,647,168 2009 47 Asmara Eritrea ERI
Ethiopia 1,127,127 84,320,987 2012 75 Addis Ababa ኢትዮጵያ (Ītyōṗṗyā)/Itiyoophiyaa/ኢትዮጵያ/Itoophiyaa/Itoobiya/ኢትዮጵያ ETH
French Southern Territories (France) 439,781 100 2019 Saint Pierre Terres australes et antarctiques françaises FRA-TF
Kenya 582,650 39,002,772 2009 66 Nairobi Kenya KEN
Madagascar 587,040 20,653,556 2009 35 Antananarivo Madagasikara/Madagascar MDG
Malawi 118,480 14,268,711 2009 120 Lilongwe Malaŵi/Malaŵi MWI
Mauritius 2,040 1,284,264 2009 630 Port Louis Mauritius/Maurice/Moris MUS
Mayotte (France) 374 223,765 2009 490 Mamoudzou Mayotte/Maore/Maiôty MYT
Mozambique 801,590 21,669,278 2009 27 Maputo Moçambique/Mozambiki/Msumbiji/Muzambhiki MOZ
Réunion (France) 2,512 743,981 2002 296 Saint Denis La Réunion FRA-RE
Rwanda 26,338 10,473,282 2009 398 Kigali Rwanda RWA
Seychelles 455 87,476 2009 192 Victoria Seychelles/Sesel SYC
Somalia 637,657 9,832,017 2009 15 Mogadishu 𐒈𐒝𐒑𐒛𐒐𐒘𐒕𐒖 (Soomaaliya) /الصومال (aṣ-Ṣūmāl) SOM
Somaliland 176,120 5,708,180 2021 25 Hargeisa Soomaaliland/صوماليلاند (Ṣūmālīlānd)
South Sudan 619,745 8,260,490 2008 13 Juba South Sudan SSD
Tanzania 945,087 44,929,002 2009 43 Dodoma Tanzania/Tanzania TZA
Uganda 236,040 32,369,558 2009 137 Kampala Uganda/Yuganda UGA
Zambia 752,614 11,862,740 2009 16 Lusaka Zambia ZMB
Zimbabwe 390,580 11,392,629 2009 29 Harare Zimbabwe ZWE
Central Africa
Angola 1,246,700 12,799,293 2009 10 Luanda Angola AGO
Cameroon 475,440 18,879,301 2009 40 Yaoundé Cameroun/Kamerun CMR
Central African Republic 622,984 4,511,488 2009 7 Bangui Ködörösêse tî Bêafrîka/République centrafricaine CAF
Chad 1,284,000 10,329,208 2009 8 N'Djamena تشاد (Tšād)/Tchad TCD
Republic of the Congo 342,000 4,012,809 2009 12 Brazzaville Congo/Kôngo/Kongó COG
Democratic Republic of the Congo 2,345,410 69,575,000 2012 30 Kinshasa République démocratique du Congo COD
Equatorial Guinea 28,051 633,441 2009 23 Malabo Guinea Ecuatorial/Guinée Équatoriale/Guiné Equatorial GNQ
Gabon 267,667 1,514,993 2009 6 Libreville Gabon GAB
São Tomé and Príncipe 1,001 212,679 2009 212 São Tomé São Tomé e Príncipe STP
Southern Africa
Botswana 600,370 1,990,876 2009 3 Gaborone Botswana/Botswana BWA
Eswatini 17,363 1,123,913 2009 65 Mbabane eSwatini/Eswatini SWZ
Lesotho 30,355 2,130,819 2009 70 Maseru Lesotho/Lesotho LSO
Namibia 825,418 2,108,665 2009 3 Windhoek Namibia NAM
South Africa 1,219,912 51,770,560 2011 42 Bloemfontein, Cape Town, Pretoria yaseNingizimu Afrika/yoMzantsi-Afrika/Suid-Afrika/Afrika-Borwa/Aforika Borwa/Afrika Borwa/Afrika Dzonga/yeNingizimu Afrika/Afurika Tshipembe/yeSewula Afrika ZAF
West Africa
Benin 112,620 8,791,832 2009 78 Porto-Novo Bénin BEN
Burkina Faso 274,200 15,746,232 2009 57 Ouagadougou Burkina Faso BFA
Cape Verde 4,033 429,474 2009 107 Praia Cabo Verde/Kabu Verdi CPV
The Gambia 11,300 1,782,893 2009 158 Banjul The Gambia GMB
Ghana 239,460 23,832,495 2009 100 Accra Ghana GHA
Guinea 245,857 10,057,975 2009 41 Conakry Guinée GIN
Guinea-Bissau 36,120 1,533,964 2009 43 Bissau Guiné-Bissau GNB
Ivory Coast 322,460 20,617,068 2009 64 Abidjan, Yamoussoukro Côte d'Ivoire CIV
Liberia 111,370 3,441,790 2009 31 Monrovia Liberia LBR
Mali 1,240,000 12,666,987 2009 10 Bamako Mali/Maali/مالي (Mālī)/𞤃𞤢𞥄𞤤𞤭 (Maali)/ߡߊߟߌ (Mali) MLI
Mauritania 1,030,700 3,129,486 2009 3 Nouakchott موريتانيا (Mūrītānyā) MRT
Niger 1,267,000 15,306,252 2009 12 Niamey Niger NER
Nigeria 923,768 166,629,000 2012 180 Abuja Nigeria NGA
Saint Helena, Ascension and Tristan da Cunha (United Kingdom) 420 7,728 2012 13 Jamestown Saint Helena, Ascension and Tristan da Cunha SHN
Senegal 196,190 13,711,597 2009 70 Dakar Sénégal SEN
Sierra Leone 71,740 6,440,053 2009 90 Freetown Sierra Leone SLE
Togo 56,785 6,019,877 2009 106 Lomé Togo TGO
Africa Total 30,368,609 1,001,320,281 2009 33

A territories mine

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

A territories taa la awai naŋ bebe a e ziiri naŋ ba e a Afrika tenne kyɛ naŋ paale a African paaloŋ.

Flag Map English short, formal names, and ISO Ruling power Status Domestic short name(s)

and formal name(s)

Capital Population Area Currency
Canary Islands

Autonomous Region of the Canary Islands ES-CN

Spain Autonomous community of Spain Spanish: Islas Canarias Santa Cruz and Las Palmas

Spanish: Santa Cruz de Tenerife and Las Palmas de Gran Canaria

2,207,225 7,447 km2 (2,875 sq mi) euro
Ceuta

Autonomous City of Ceuta ES-CE

Autonomous city of Spain Spanish: Ceuta—Ciudad autónoma de Ceuta Ceuta

Spanish: Ceuta

84,843 28 km2 (11 sq mi) euro
Madeira

Autonomous Region of Madeira PT-30

Portugal Autonomous Region of Portugal Portuguese: Madeira—Região Autónoma da Madeira Funchal

Portuguese: Funchal

267,785 828 km2 (320 sq mi) euro
Mayotte

Mayotte Region YT

France Overseas region and constituent part of the French Republic French: Mayotte—Région Mayotte Mamoudzou

French: Mamoudzou

266,380 374 km2 (144 sq mi) euro
Melilla

Autonomous City of Melilla ES-ML

Spain Autonomous city of Spain Spanish: Melilla—Ciudad autónoma de Melilla Melilla

Spanish: Melilla

84,714 20 km2 (8 sq mi) euro
Pelagie Islands Italy Archipelago of Italy Italian: Isole Pelagie

Sicilian: Ìsuli Pilaggî

Lampedusa e Linosa

Italian: Lampedusa e Linosa

Sicilian: Lampidusa e Linusa

6,304 21.4 km2 (8 sq mi) euro
Plazas de soberanía Spain Overseas territory of Spain Spanish: Plazas de soberanía N/A 74 0.59 km2 (0.23 sq mi) euro
Réunion

Réunion Region RE

France Overseas region and constituent part of the French Republic French: Réunion—Région Réunion Saint-Denis

French: Saint-Denis

889,918 2,512 km2 (970 sq mi) euro
Socotra Archipelago Yemen Governorate of Yemen Arabic: أرخبيل سقطرى

(ʾArḫabīl Suquṭrā)

Hadibu

Arabic: اديبو (Ḥādībū)

60,550 3,974.64 km2 (1,535 sq mi) Yemeni rial

A tabol na wulee nominal GDP ane GDP capita (kyaare Power Parity daarong) a 2025 yineŋ a IMF.

Rank Country GDP (nominal, in 2025)

millions of USD

GDP per capita (PPP, in 2025)

in international dollars

Africa 2,834,002 7,373
1 South Africa 410,338 15,989
2 Egypt 347,342 21,668
3 Algeria 268,885 18,525
4 Nigeria 188,271 6,792
5 Morocco 165,835 11,266
6 Kenya 131,673 7,534
7 Ethiopia 117,457 4,398
8 Angola 113,343 10,234
9 Côte d'Ivoire 94,483 8,111
10 Ghana 88,332 8,417
11 Tanzania 85,977 4,371
12 DR Congo 79,119 1,884
13 Uganda 64,277 3,896
14 Tunisia 56,291 14,779
15 Cameroon 56,011 5,760

Dabaŋkoroŋ

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

Teŋgane waaloŋ aneŋ tɛntɛre

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

Naaloŋ yɛlɛ

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

Dadi yɛlɛ

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

O nensaaleba

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

O teŋgane puobo

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

Leɛ kaa kyɛ

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

Sommo yizie

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]
  1. https://en.m.wikipedia.org/wiki/Africa#cite_note-Sayre-7
  2. https://en.m.wikipedia.org/wiki/Africa#cite_note-UN_WPP-1
  3. https://en.m.wikipedia.org/wiki/Africa#cite_note-UN_WPP_2022-2
  4. https://en.m.wikipedia.org/wiki/Africa#cite_note-:1-11
  5. 1 2 https://en.m.wikipedia.org/wiki/Africa#cite_note-12
  6. https://en.m.wikipedia.org/wiki/Africa#cite_note-13