Volta Baa
| Mouth of the watercourse | Gulf of Guinea |
|---|---|
| Tributary | Daka River, Black Volta, Todzie River |
| Lake on watercourse | Lake Volta |
| Basin country | Ghana, Burkina Faso |
| Continent | Africa |
| Paaloŋ | Ghana, Burkina Faso |
| Coordinate location | 8°38′55″N 0°58′57″W, 5°46′16″N 0°40′23″E, 5°46′26″N 0°40′19″E |
A Volta River (Akan: Asuo Firaw, Ewe: Amuga, French: Fleuve Volta) la a baa meŋɛ naŋ be a West African teŋɛ paaloŋ a Ghana. O maŋ zo kpɛ la a south a baa a Ghana yi a Bobo-Dioulasso tanne naŋ be a Burkina Faso.

A baa ŋa laboe ata la Black Volta, a White Volta, ane a Red Volta. A northwest, a Black Volta a tendagbuli zaa turibogi naŋ be a Ivory Coast, Ghana, ane Burkina Faso. A Volta maŋ zoe southward kyaare a Akwapim-Togoland highlands, kyɛ maŋ gaa be a Atlantic Ocean naŋ be a Gulf of Guinea a Ada Foah. A o gbɛɛ kaŋa la, a Oti River, maŋ zo kpɛ la Ghana yi a Togo a gaa a east. A Volta baa taa la dampo naŋ be a Akosombo ka o terɛ fintindigili. A baa yuori la Lake Volta naŋ yi Akosombo Dam a be a south a be a northern seŋ a paaloŋ poɔ, kyɛ a nensaala bamaala kpoŋ zie a tendaa gbuli zaa poɔ.[1]
A teŋɛ naŋ be a Burkina Faso yuori da la Upper Volta, yi a baa puoriŋ.
A reservoir
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]Lake Volta e la reservoir naŋ taa maalo yi a Akosombo Dampo yi a lower Volta baa naŋ be a southern Ghana. O eɛ a reservoirs kpoŋ kaŋa naŋ be a tendaa poɔ. O yɛrɛɛ gaa paale a Akosombo Dampo naŋ be a southeastern Ghana a te paale a paaloŋ naŋ be Yapei naŋ be a Central Gonja Desekyere, Northern Irigyin a Ghana, a o wogiruŋ na baŋ taɛ 400 kilometres (250 mi) a north.
A dampore power plant korɔ la fintindigili korɔ Volta River Authority, ane a reservoir meŋ maala kõɔ poɔ sori tuubu. O eɛ zie ko Uuni gaadiri koɔbo ane zoma koɔbo.
A baa zuluŋ na baŋ taɛ 45 feet (14 m) a Lake Volta. A Volta baa parɛɛ a Adome Bridge a Akosombo Dampo puliŋ.
Yelkorɔ
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]A Akwamu noba la da biŋ paaloŋ naŋ kyaare a east ane west baa zuluŋ a Ghana, Togo ane Benin a boɔlɔ o ka Firaw. Ba taa kontonne ka o yuori yi a baa yuori naŋ e Mfodwo.[2]
A Volta baa yuori da taa poruu yi Portuguese Salma bɔreba a Ghana. O da eɛ a bonwieouŋ kyaare a Salma boɔbo (volta e la Portuguese ko "twist" bee "turn"). [3]O eɛ a "River of return" (kyɛ o eɛ a zie a gboe na maŋ leɛre ka a naŋ gɛrɛ yiri) bee "river of the bend", sommo yizie ko a baa leɛbo zie.[4]
Meŋ kaa kyɛ
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]- Impacts of the Akosombo Hydroelectric Project — teŋɛ ane nensaala emmaaroŋ yeltare a Akosombo Dampo ane Lake Volta.