Seŋkãã Zeɛre
| Aŋa yitaalombile | soup, bondirii |
|---|---|
| Part of | Bolivian cuisine, Ghanaian cuisine, Peruvian cuisine |
| Indigenous to | Edo people |
| Fabrication method | cooking |
| Course | main course |
Seŋkãã zeɛre e la Zeɛre na ba naŋ maŋ de seŋkãã a maale ne, gbɛɛ yaga maŋ a maŋ bone laŋlaŋ taa ba naŋ maŋ de maale ne. A zeɛre ŋa e la bone naŋ be a West Afrikaŋ paaloŋ poɔ, kyɛ a East Asia (Taiwan ) poɔ meŋ ba diraa la, a gaa United States ( Virginia)[1][2] poɔ ane tatenne mine naŋ ŋmaa viiri a tendaazaa poɔ. Ka fooŋ la gaa Argentina paaoŋ poɔ, a zuoazaa a Northwest[3][4] poɔ, Bolivia[5], ane Peru[6] poɔ, a be ka fo maŋ tasoga nyɛ ka ba de maale ne ka banaŋ wa dɔgerɔ nɛne bee ka banaŋ wa kyeenɛ boma. Kyɛ Ghana poɔ eŋ, gbɛɛ yaga fufu/ satoɔraa / bee kapala la ka maŋ kyaara dɔgerɔ a seŋkãã zeɛre ama ennɛ, gbɛɛ yaga meŋ mine maŋ noŋ ka ba dɔgerɔ a seŋkaa zeɛre ama a ennɛ mui-sao eŋa, ka mine meŋ maŋ dɔgerɔ ennɛ baŋku eŋa bonso a zeɛre ama ne a bondirii ama la maŋ kpɛtaa soŋ[7] a ko ba. Seŋkãã zeɛre meŋ e Benin saaŋkompare zeɛre ka ba maŋ boɔle ka (Edo), kyɛ ka foo gaa Nigeria poɔ ba noba maŋ de ɔɔ ne la wa-toɔraa.[8][9][10] A boma mine gbɛɛ yaga ba naŋ maŋ de maale ne a seŋkaa zeɛre ama la, ugu, oziza vaare, piper guineese ( uziza bie) ane vernonia amygdalina ( va-tuo).[11][12]
A seŋkaa zeɛre ama doge la yi seŋkaa banaŋ ɛre a leɛ boŋkoɔ, anaŋ ka bɔrefɔ bee ka nansaala maŋ boɔle ka (groundnut past).[13] Ka banaŋ wa doge a, a maŋ yi ne ŋa bonzeɛ na. Ba maŋ de la a seŋkaa zeɛre a di ne eba, fufu, baŋku, dɔkɔno ane a taaba gyamaa. A e bondinoɔ kaŋa a ko Ghana, Nigeria noba ane a Afrikaŋ noba naŋ ŋmaa aseŋ Sierra Leone.[14] A Ghana poɔ kyɛ, a Akan kɔkɔre poɔ ba maŋ boɔle o la (nkatenkwan), ka Ewe kɔkɔre poɔ ka ba boɔle a ka (Azidetsi).
Enfuomo
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]Meŋ kaa nyɛ
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]Seŋkaa zeɛre
Kube zeɛre
Seŋkãã zɛparɛɛ
Zɛparɛɛ
Sommo Yizie
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]- ↑ Cathy (18 November 2012). "A Thanksgiving Recipe: Virginia Peanut Soup". National Peanut Board. Archived from the original on 20 December 2013. Retrieved 19 December 2013.
- ↑ Collins, Geneva (9 May 2007). "Where Settlers, Slaves and Natives Converged, a Way of Eating Was Born". The Washington Post. Retrieved 19 December 2013.
- ↑ ""Sopa de mani", el plato favorito de los norteños para festejar el Carnaval" ["Peanut Soup", the northerner's favorite dish to celebrate Carnival.]. www.quepasasalta.com.ar. Retrieved 2020-07-07.
- ↑ "Sopa de maní, la receta ideal para celebrar el jueves de ahijados" [Peanut Soup, the ideal recipe to celebrate Godchild Thursday]. www.todojujuy.com (in Spanish). 14 February 2019. Retrieved 2020-07-07.
- ↑ "Sopa de Maní - Cochabamba Bolivia" [Peanut Soup - Cochabamba Bolivia]. Conoce Cochabamba Bolivia (in Spanish). 2020-04-18. Retrieved 2020-07-07.
- ↑ "Sopa de Mani :: Gastronomía Perú" [Peanut Soup :: Gastronomy Peru]. Gastronomía Perú (in Spanish). Archived from the original on 2020-11-04. Retrieved 2020-07-07.
- ↑ "Ghanaian groundnut soup – recipe". The Guardian. 24 April 2013. Retrieved 4 May 2013.
- ↑ "How to Cook Groundnut Soup". FoodieDame. 2020-07-13. Archived from the original on 2022-05-27. Retrieved 2022-05-12.
- ↑ "Groundnut Soup - Omisagwe". Sisi Jemimah. 2015-09-07. Retrieved 2022-05-12.
- ↑ "How to prepare Cassava Fufu: Akpu". All Nigerian Food Recipes. 2019-01-13. Archived from the original on 2022-06-28. Retrieved 2022-05-12.
- ↑ "Make groundnut soup the Edo way". Nigerian Tribune. 2022-04-16. Retrieved 2022-05-12.
- ↑ "Groundnut Soup (Omisagwe)". My Active Kitchen. 2015-04-08. Retrieved 2022-05-12.
- ↑ Saffery, D. (2007). The Ghana Cookery Book. Jeppestown Press. p. 44. ISBN 978-0-9553936-6-2.
- ↑ The Anthropologists' Cookbook. Taylor & Francis. 2012. p. 84. ISBN 978-1-136-16789-8.