Olokun Tigiri
| Paaloŋ | Nigeria |
|---|---|
| Indigenous to | Yoruba people |
| Commemorates | Olokun |
A Olokun tigiri e la a yuori ko yuoni zaa tigiri naŋ maŋ di a Yorubaland zaa poɔ a West Africa poɔ a Yoruba noba ane ba nenkpɛgelɛ zaa ane a Edo noba. A IYoruba kɔkɔre poɔ, okun o pare la "sea", kyɛ ka osa meŋ e "lagoon". Olokun e la a mane ŋmɛmɛ kyɛ ka Olosa meŋ naŋ e Osara meŋ e a lagoon ŋmɛmɛ lagoon. A zaa ayi maŋ di la kyɛ ka ba eŋ a tigiri tɛɛtɛɛ poɔ.
A Yoruba lisiri poɔ, Olokun Naa bagebɔ zie be a Ilode quarter of Ile Ife. A yi a Walode of Ile-Ife Naa Kolawole Omotayo, naŋ e a Abore ( bɔgeboorɔ) a Olokun naŋ manne: “Olokun e la ŋmɛmɛ naŋ maŋ lage a koɔnɛɛ zaa a teŋɛ poɔ lantaa a teŋɛ piiluu zaga kyɛ pãã de a te biŋ be a naŋ be pampana-a mane. A nyɔvore piiluu saga, a teŋɛ da ba taa waaloŋ kyɛ pa ne kõɔ . Olodumare yi Ọbatala, a Orisha naa, gaa la a teŋɛ a te piili ka o paale o ne nyɔvore. Obatala, da taa la igba iwa, yi sazu sigere waane ne kɔroo. “Ilode dɔloŋ, be te naŋ are pampana, a ŋmene kpoŋ Olokun piili derɛ la a koɔnɛɛ zaa lanna taa. A naŋ wa baare a ŋaa, o de la bone zaa gaa ne Ilare ka be a teŋɛ zie saa naŋ paa e mane zene[1].
A Ilaje naŋ kpeɛrɛ peɛle a Ondo State, Olokun e la a mane ŋmene, naŋ taa a faga ka o ka o ko pɔgeba na naŋ ba dɔgerɔ biiri. O maŋ la taa la a mane kõɔ saseɛ faga,. Olokun meŋ la e ŋmene naŋ kɔro noba bondaanoo a daa a faga a na ko neɛ na naŋ de o meŋɛ ko o libie. Noba maŋ puoro Olokun maŋ su bonsu peɛle kyɛ ka ba neiŋɛ pɛnti ne kyɔgeare ‘efun’. A maŋ tigiri ko a Ilaje, a Olokun tigiri ba maŋ nyɔge o la ne zegeroŋ kaŋa, a yi a noba naŋ sage ka o daa la baabo kaŋa ko ba nyɔvoe[2].
A Edo noba maŋ di la ba tigiri a February baaroo poɔ (1st 'moon' after the 12th moon) naŋ maŋ di a Usonigbe, a Olokun's bɔgebo die , a Edo State poɔ. A pampana tigiri meŋ di la a Lagos State a November poɔ.
A tigiri naŋ da di a 2002 yuoni poɔ, Olokun Festival Foundation la da maale o ane ka pãã leɛ nimipɛle zie. A Otunba Gani Adams, la maŋ di o weɛ meŋ naŋ e Oodua People’s Congress wederɛ.