Nupe Day Festival
| Aŋa yitaalombile | cultural event |
|---|---|
| Piiluu | 26 Gyoone 1896 |
| Paaloŋ | Nigeria |
| Indigenous to | Nupe people |
| Bezie | Niger, Kogi State, Kwara State |
| Day in year for periodic occurrence | June 26 |

A Nupe Day tigiri maaloo e la lisiri tigiri bee tigiri naŋ maŋ di a Nigeria poɔ a 26 June bebiri . A tigiri Nupe noba la maŋ di o yuoni zaa a teŋɛ poɔ[1][2]
Dakoroŋ
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]A Nupe bebiri tigiri e la lisiri tigiri maaloo, naŋaŋ wolo a bebiri naŋ ba naŋ da tuo a British sogyare a yi a Africa sogyare naŋ da tuo ba a 26 June 1896 poɔ, a British Protectorate a Lokoja naŋ da peɛle a Bida sogyare kpɛ zie a Ogidi poɔ, pampana naŋ e Kogi State naŋ da wane ba tuobo a yi a British Constabulary ane a Union Jack ka a Nupe noba da faa. A yuoni zaa tigiri ŋa a Nupe nembɛrɛ la waane a yeli ka a ŋa, a ba e ŋa Durbar tigiri ane a Pategi Ragatta gbori tigiri meŋ maŋ e Nupe deme tigiri a Northern Nigeria lisiri tigiri[3][4]
A tigiri maŋ piili la ne puoroo a mosiri ane a masa zaa poɔ, a ŋa a naŋ tu lɛ Sunday ane Friday a piiluu ane a baaroo a tigiri saga. A neɛ naŋ maŋ di a weɛ la Etsu Nupe, Etsu Yahaya Abubakar naŋ e a koŋo zusoba ko a Niger State lisiri nembɛrɛ, a tigiri maŋ manne la ba lisiri zɛgeroŋ naŋ ta be kyɛ vɛŋ ka a noba ba enni ba lisiri. O meŋ maŋ la taa yelyaga mannoo ane yelzuri naŋ kyaare Nupe's lisiri, ba yizie, dakoroŋ ane teŋɛ baabo. A Nupe tigiri maŋ tere la kyɔɔtaare a yi koɔbo laboriŋ ka a vɛŋ a Nupe teŋɛ koɔbo yɛlɛ gɛrɛ nimitɔɔre[5][6]
Nupe Day Ane Niger’s yaako baabo
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]Niger State Governor Alhaji Abubakar Sani Bello bambo poɔ;a ‘ Nupe yuoni zaa tigiri dɔgebo, naŋ maŋ wulo a Nupe noba lisiri ane a teŋɛ zaa nuure toma, maŋ tagara la noba waana ne ba yaako baabo ko a teŋɛ.
A 9th Nupe tigiri da di la Etsu Nupe Naa yiri a Bida poɔ a yi 24 te ta 26 a November kyuu poɔ ba da tage o la gaa ne June yuoni ŋa a yi nɔlɛge wagere na.
Meŋ la nyɛ
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]- Festivals in Nigeria
Sommo yizie
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]- ↑ https://allafrica.com/stories/201602120050.html
- ↑ https://www.vanguardngr.com/2010/07/nupes-celebrate-yet-another-festival/
- ↑ https://www.pressreader.com/nigeria/daily-trust/20190626/281973199190255
- ↑ https://www.dailytrust.com.ng/nupe-day-as-tool-for-cultural-revival-unity.html
- ↑ https://www.vanguardngr.com/2010/07/nupes-celebrate-yet-another-festival
- ↑ https://punchng.com/kulturefest-is-supporting-37-festivals-adebiyi