Kpanlogo
| Piiluu | 1963 |
|---|---|
| Country of origin | Ghana |
kpanlogo e la seɛre ane yieluŋ naŋ paale a yi 1960s Accra Ghana baapaalba zie.[1]
Yizie/Pare
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]Ga deme deme naŋ be a Acca paaloŋ poɔ la daŋ de weɛ, ba na la kpeɛre a Ghana teŋkpoŋ poɔ, kyɛ pampana ba maŋ seɛ o a Ghana paaloŋ zaa poɔ. O piili la 1960s, a e bone naŋ tage American deme ko Ga baapaalba a yi ba nemberɛ zie. Ghana gaŋga ŋmɛkpoŋ, c.k. Ladzekpo wuli ka kpanlogo e la teŋkpoŋ seɛre kyɛ wulo lɛ a teŋɛ baaabo naŋ duoro kyɛ meŋ naŋ wulo a baapaalba lɛ paati yɛlɛ a yi lɛ noba mine naŋ da kaare a Africa. Kpanlogo seɛre naŋ maŋ seɛ a mare teŋɛ, ka gbɛdumo ane seɛ a guri, gbɛɛ yaga o maŋ meele la bɔtaa yɛlɛ. polisiri daŋ faa la a yiele boŋŋmeɛre kyɛ e ka ba bare kpanlogo seɛre a bone ba naŋ sɛge biŋ.
A yieluŋ ne a kpanlogo seɛre yi la Ga saakonnoŋ deme zie, aseŋ gome, oge ane kolomashi. Kpanlogo yiele boŋŋmeɛre waa la parɛ ata, ka ana la, nono(metal bell), fao(gourd rattle), ane kpanlogo gaŋgaa. Nono la maŋ ŋmeɛrɛ a kɔkɔlee, kpanlogo boŋŋmeɛre maŋ taa la dɔɔ kɔkɔre ane pɔge kɔkɔre a paa ne a gaŋga kpoŋ.
A kpanlogo nono pare kyɛlle e la a boŋkoraa kaŋa naŋ paale yi a Sub- Saharan Africa.