Vare le yelbulo

Kebab

Yizie Wikipiideɛ
Lula kebab
dish
Aŋa yitaalombilekebab Maale eŋ
Country of originArmenia, Azerbaijan, Middle East, South Caucasus, Central Asia Maale eŋ

Kebab (UK: /kɪˈbæb/ kib-AB, US: /kɪˈbɑːb/ kib-AHB), kebap, kabob (alternative North American spelling), kebob, bii kabab (Kashmiri spelling) eɛ seemaa bang ma di neni maale a yi a Middle East poŋ.

Kebabs eɛ boma na mang maale ne neni ,wagri-kanga ane vegetables ane zeɛre boma mine . Anaa zaa ka kebabs ba mang maalaa a skewer zɔŋ ane bũũ , a kebab simaa mine ba mang maalaa oven poɔŋ, bii bang maale ane stew awa tas kebab[1][2]. A dangkaari neni ko kebabs mang eɛ pipolii neni , kye paaluu neni maŋ iye beef, goat, chicken, fish, bii doba-neni (ayi ba ngmini puohibu legibu).

A yeli’biri nga kebab da iye nansaali a 17th century a yi Arabic: كَبَاب kabāb, o chelee iye Urdu, Persian, ane kebap Turkish a yi a Oxford dictionary[3], a Turkish Language Association ming wulee ka a yeli-biri nga yi-ye a Arabic: كَبَاب kabāb[4]. kye a duoho yi a kokojera ‘wono Sevan Nişanyan, a Turkish yeli-biri kebap ming iye a Persian word kabāb, ka o muni i nen-sieruu.o biye a Turkish seuri puong a 14th century piilee ,a Kyssa-i Yusuf (lit. 'the story of Joseph'), anaa jaa a Persian poung. Nişanyan wulee ka a yeli-biri nga taree maaha taa muni ku 'frying, burning' ning kabābu a Akkadian language koree, ane kbabā כבבא a Aramaic[5]. A chiihi taa poung ,simaa yelkoe daana Gil Marks yeli-ye ka a medieval Arabic ane Turkish da yi-ye a Persian kabab, ang da yi a Aramaic[6].

A kababforush (kebab seller) in late Qajar Iran

A American Heritage Dictionary ming ku-ye probable East Semitic root origin with the meaning of 'burn', 'char',bii 'roast', yi-ye a Aramaic ane Akkadian[7]. A Babylonian Talmud wulee ka ngming ‘puohi ‘de-kpong amisiera ba i kabbaba (burned)[6]. A yeli-bie nga wulee a munipiilee jie dang ‘bibe seri che ka yeli’kori seu’bimbu wa ‘bibe Proto-Afroasiatic language: *kab-, ka banyugi bii bungsieruu[8].

Artikle minga: Chuan (food)

Chuan (Chinese: 串; pinyin: chuàn), bam mang buona "chuan" a Mandarin puong a yi a north, bii kawap (كاۋاپ) a Uyghur, iye kebab buuri ang yi a Uyghur nuba ang be western gban’dinge ku Xinjiang ane siimaa ang puri a Chinese Islamic cuisine. A siimaa ang yaari a paaluu jaa a kye la i siimaa uba jemaa ang bang

Varieties by region

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

For a list of kebab variants, see List of kebabs.

A paalihi jemaa bang yela nansaarii , a kebab na bang iye a bunsung shish kebab bii souvlaki – nenkpagiri bilee bang mang sie a skewer jung –bii bang mang maali ning minced (ground) meat,awa a doner kebab[9]. a yi chiihi taa, a Indian English, Bangladeshi English, Pakistani English[10][11]

West Asia ane North Africa

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

South Caucasus

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

Armenian ane Azerbaijani siimihi yeli’nimbi-jie oblong kofta-style mincemeats kebabs ming iye lula bii lyulya kebab, kye ka Armenian siimaa leu ‘liinhi shish-style kebabs ane khorovats[12][13], ane doner kebab ming iye Karsi khorovats a yi a paaluu ku Kars ang leu i siimaa a Ottoman Empire wagri[13].

Iranian Kabab Koobideh (Bonab style)

Kabab Kenjeh, yuori kanga ming iye Chenjeh (کنجه‌کباب, چنجه) iye kabab bang mang maali ning neng‘tilihu yi pipolii neni. o mang po'ku ning grilled tomatoes ane mui bii baanuu.

Kabab Torsh iye Iranian Kabab yi a northern provinces ku Gilan ane Mazandaran,ang die ‘yuori ku o bung‘miihuu , pomegranate based seasoning.

Kabab Lari, Kabab Tabei (Pan Kabab), Dande Kabab, Kabab Shandiz, Shishlik Kabab, Kabab Ghafghazi, Kabab Soltani, Kabob Vaziri, Kabob Loghmeh, Taas Kabab, Mahi Kabab (Fish Kabab) ane Kabab Jegar (Sheep Liver Kaba) paahiye a Persian Kababs jaani ang be Iran.

West Africa

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

Suya ɩye spicy kebab o ɩye simaa nuba jemaa aŋ baŋ be a West Africa ka o munpiilee yi-jie ɩ Nigeria[14][15]. Nuba aŋ maana ɩye Hausa deme aŋ bε Nigeria, Cameroon, Niger, Ghana ane nuba aŋ yi Sudan (bam buona ka agashe).

Kyinkyinga ɩye simaa aŋ puri a West Africa[16][17]. O ɩye Ghanaian simaa, o ɩye yiriŋ-to simaa niŋ a Hausa suya kebab, baŋ la buona ka sooya, tsinga, chichinga, tsire agashi, chachanga bii tankora[18][19][20].

South Asia:

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]
  • Tandoori kebab (Urdu: تندوری کباب)
  • Naga doner kebab
  • Tikka kebab
  • Kathi Kebab (including Porota Kababs, kebab wraps)
  • Kofta kebab with naan
    Shami kebab (Urdu: شامی کباب) – A Shami kebab is a small patty of minced beef or chicken and ground chickpeas and spices.
  • Seekh kebab (Urdu: سيخ کباب) – A long skewer of beef mixed with herbs and seasonings, it takes its name from the skewer.
  • Tunde ke kabab (Urdu: ٹنڈے کے کباب)
  • Bun kebab (Urdu: بن کباب) – A unique kebab sandwich with beef, lamb, fish or chicken.
  • Shatkora doner kebab
  • Chapli kebab (Urdu: چپلی کباب) – A spiced, tangy round kebab made of ground beef and cooked in animal fat. A speciality of Peshawar in Khyber-Pakhtunkhwa.
  • Bihari kebab (Urdu: بہاری کباب) – Skewer of beef mixed with herbs and seasoning.
  • Kalmi kebab (Urdu: کلمی کباب)
  • Sheesh kebab (Urdu: شیش کباب)
  • Burrah kebab – made from goat or lamb chops, liberally marinated with spices and charcoal grilled.

Other variants

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

Atikle minga: Ćevapi

Ćevapi (pronounced [tɕɛv̞ǎːpi]) bii ćevapčići (formal diminutive, [tɕɛv̞ǎptʃitɕi], ћевапчићи),ang yi a yel-biri kebab, iye a maali siimaa daangaa ang tari gbee ingang ane neng‘tile, a skinless sausage buuri kanga ,ang be a southeastern Europe paaluu jaa (the Balkans). Ba da nyee ang i a paaluu jaa siimaa ang be Bosnia ane Herzegovina[21] ane Serbia [22][23][24] kye ming la be Croatia, Kosovo, Montenegro, Albania, Slovenia, kye la be a North Macedonia, Bulgaria, Romania. Ćevapi ming munpiilee jie iye Bosnia ane Herzegovina a Ottoman wagri puong, kye la wuno a paaluu yelibannuu ku kofte kebab. A siimaa ning ye-taa munpiilee ang i Romania bam-buona[25] mititei.

Atikle minga : Shashlik

Shashlik iye yi-taa siimaa ku, shish kebab. iye siimaa nuba jemaa ang bang a paaluu puong,ang be Eastern ane Central Europe minga puong , a Caucasus, ane a Baltics. A non-Muslim-majority countries, shashlik ane maaha taa siimaa awa Romanian frigărui wagri kanga bang maali nung doba-neni.

Yi-taa siimini

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

Atikle minga : Skewer

Americas
  • City chicken (U.S.)
  • Spiedies (New York State)
  • Anticuchos (Andean)
  • Espetinho (Brazilian)
Africa
  • Sosatie (South African)
  • Suya (Nigerian)
  • Kyinkyinga (Ghanaian)
Asia
  • Chuan (Chinese)
  • Kkochi and jeok (Korean)
  • Kushiyaki and kushikatsu (Japanese)
  • Satay (Indonesian, Malaysian, Singaporean and Thai)
Europe
  • Kebakko (Finnish)
  • Brochette (French)
  • Espetada (Portuguese)
  • Souvlaki (Σουβλάκι; Greek)
  • Arrosticini (Italian)
  • Pinchitos (Spanish)
  • Shashlik (Шашлык; Russian)

Meŋ kaa kye nye

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]
  • Food portal
  • Kazakh cuisine
  • List of barbecue dishes
  • List of kebabs
  • List of spit-roasted foods
  • Ottoman cuisine
  • Syrian cuisine
  • Uzbek cuisine

Sommo Yizie

[maaleŋ | Maale eŋ yizie]

Tɛmpileti:INTERWIKI

  1. https://books.google.com/books?id=bIIeBQAAQBAJ&pg=PA442
  2. https://books.google.com/books?id=dsKDCgAAQBAJ&pg=PT287
  3. https://books.google.com/books?id=3ilvBQAAQBAJ&pg=PT385
  4. https://sozluk.gov.tr/
  5. http://www.nisanyansozluk.com/?k=kebap
  6. 1 2 https://books.google.com/books?id=gFK_yx7Ps7cC&pg=PT920
  7. https://www.ahdictionary.com/word/semitic.html
  8. https://archive.org/details/hamitosemiticety00orel
  9. https://www.houstoniamag.com/eat-and-drink/2014/04/worlds-second-largest-doner-kebap-chain-headed-to-houston-april-2014
  10. https://en.wikipedia.org/wiki/Oxford_English_Dictionary
  11. http://dictionary.reference.com/browse/kebab
  12. https://books.google.com/books?id=NTo6c_PJWRgC&pg=RA3-PA4
  13. 1 2 https://books.google.com/books?id=0oXYX9Qzx9oC&pg=PA72
  14. https://theculturetrip.com/africa/nigeria/articles/a-brief-history-of-suya-west-africas-answer-to-shish-kebab
  15. https://web.archive.org/web/20210924221858/http://www.arpjournals.com/docs/IJCR/IJCR%20volume%202%20issue%201/Paper%204.Eke%20et%20al.,%20IJCR.doc%202013%20vol%202.doc%20issue%2011.pdf
  16. https://books.google.com/books?id=yQEsCwAAQBAJ&pg=PA38
  17. https://books.google.com/books?id=JWoOI6MASqwC&pg=PA157
  18. https://en.wikipedia.org/wiki/OCLC_(identifier)
  19. https://en.wikipedia.org/wiki/ISBN_(identifier)
  20. https://en.wikipedia.org/wiki/Zoe_Adjonyoh
  21. https://www.britannica.com/EBchecked/topic/700826/Bosnia-and-Herzegovina
  22. https://books.google.com/books?id=aoVUAAAAMAAJ
  23. https://books.google.com/books?id=pssZAQAAIAAJ&q=cevapcici
  24. http://www.travelserbia.info/serbian-cuisine.php
  25. http://www.cevabun.ro/mititeii-de-la-carul-cu-bere-povestea-reteta-proba/