Ebo Taylor
| Dɔɔ bee pɔge bee dɔgebo | dɔɔ |
|---|---|
| Dɔgebo paaloŋ | Ghana |
| Yo-ennaa bee yoporaa | Ebo |
| Family name | Taylor |
| Dɔgebo bebiri | 6 Gyɛnoɔre 1936 |
| Dɔgebo zie | Cape Coast |
| Kūū bebiri | 7 Fɛreboɔre 2026 |
| Place of death | Saltpond |
| Kɔkɔyelii, sɛge ne bee goligoluu | Bɔrefɔ |
| Tonnoɔre | musician |
| Zanne la | St. Augustine's College |
| Genre | highlife |
Ebo Taylor (ba naŋ dɔge Deroy Taylor;[1] 6 Gyɛnoɔre 1936 – 7 Fɛboɔre 2026) da e la Ghana deme guitarist, gɔbaa, gaŋga-ŋmɛ wederɛ, yɛldekuro ane nara naŋ kyaare haai-laf ane afurobete yiele.
Nyɔvore ane Dompole
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]O dɔgɛɛ la e Deroy Taylor, Cape Coast poɔ, naŋ da daŋ e a Gold Coast koloni, 6 Gyɛnoɔre 1936 eŋɛ,[2] o piili ŋmeɛrɛ la peɛno o yuomo ayoɔbo eŋɛ.[3]
Taylor da e la nenzu a Ghana yiele vuo eŋɛ pare yuomo kɔɔre ayoɔbo. A yuomo 1950s vuo poɔ, o da e la neɛ eŋɛ naŋ kyerɛ a kyelloo haailaf bane a Stargazers ane a Broadway Seɛre Bane eŋɛ. 1962 poɔ, Taylor da de la o laŋgbuli, a Black Star Highlife Band, gaa London zie o naŋ te laŋ bo ne Nigerian afurobete peɛnɔ ŋmeɛrɛ Fela Kuti a laŋ ne Afirika yielyielbo mine meŋ.[4][5]
O naŋ leɛ waana Ghana, Taylor toŋɛɛ la a e kurikuro ko yielyielbo teseŋ Pat Thomas ane C. K. Mann—a laŋ ne Solo yelnyɔgeraa o naŋ bɔ— a pullo Ghana saaŋkoŋ boma ne afurobete, gyɛzz, ane fank lanleebu na kuri o meŋɛ teɛroŋ gɔnne a 1970s poɔ. O da e la die gyita ŋmeɛrɛ, nara, ane kurikuro ko Essiebons, Dick Essilfie Bondzie naŋ yuo.[6]
1992 poɔ, Ghetto Concept da de la o afurobete poɔ ba yiele eŋɛ.
Taylor's toma da porɛɛ la tendaa zaa a nyɛrɛ emmo ne hip-hop kurikuribo a 21st sɛntere poɔ.[7] 2008 poɔ, Taylor da page la a Berlin-kpeɛrɛbɛ yielyielbo ko a afurobete Akadame bane, a poɔ saxophonist Ben Abarbanel-Wolff, naŋ wane a albɔŋ nɔmmo ane kũũ yiibu ne Strut Records (o fɔrɔ paaloŋ yobo albɔŋ ŋmɛ yaaroo) 2010 poɔ.[8][9][10] Ana yuoni na ne o zu, Usher da de la ŋmaaroŋ yi Taylor yieluŋ "Heaven" ( dapare) yiele ne "She Don't Know" (o ba baŋ) o ne Ludacris.[11] O yiele meŋ da e la boma yielyielbo teseŋ a Black Eyed Peas, Kelly Rowland, Jidenna, Vic Mensa ane Rapsody naŋ de a ŋmaaroŋ yiele ne.[2][12]
O da la maale bo ne la a Afurobete Akadame Berlin poɔ a yuoni 2011 eŋɛ. 2017 poɔ, o Ghana fanki baa "Come Along" da porɛɛ la DJs poɔ.[6]
Nɔmmo ane Kũũ eebo soŋ la daa Strut ka o wane Nyɔvore leɛkaabo Sensellɛ: Highlife & Afrobeat Classics 1973–1980, 2011 seɛŋ-kpɛ piilee poɔ. A yuoni gbuli puoriŋ, 2012 poɔ, a Strut albɔnne ata, Appia Kwa Bridge, da yie gbaŋgbale. Appia Kwa Bridge wulli la a lɛ yuomo 77 eŋɛ, Taylor da kyɛnɛ kuro la, a pullo Fante saaŋkoŋ yiele ane bibiiri vonne toori yelyelii ane omeŋɛ sensellɛ ennɛ o haailaf bambo ŋmaaroŋ eŋɛ.[13]
O da yie gɔɔ deɛŋ a 2015 yuoni zaa Stanbic Jazz Tigiri ŋmaaroŋ eŋɛ o ne Earl Klugh, Ackah Blay ane bamine.[14]
2025 poɔ, o yuomo 89 eŋɛ, Taylor da nyɛ la teɛroŋ leɛkyaaroo a United States poɔ tuuro a magebo ŋa Jazz Is Dead yuomo yaga naŋ da wa pare puoriŋ.[15]
Kũũ
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]Ebo Taylor kpie Fɛboɔre 7, 2026 eŋɛ, Saltpond poɔ, teŋɛ naŋ be Ghana mane noɔreŋ.[3][11][16][17] Gbɛbogi-areba yi a Musicians Union of Ghana (MUSIGA), o wederɛ naŋ da de ba ne weɛ, Bessa Simons, da wa moore ko la o yideme Saltpond poɔ.[18][19]

Kyɔɔtaare ane Emmo
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]Selected discography
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]Albɔnne
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]- My Love and Music (LP) (Gapophone Records), 1976
- Ebo Taylor (Essiebons), 1977
- Twer Nyame (Philips-West African-Records), 1978
- Me Kra Tsie - Ebo Taylor & Saltpond Barkers Choir (LP) (Essiebons), 1979
- Conflict - Ebo Taylor & Uhuru Yenzu (Essiebons), 1980[23]
- Calypso "Mahuno" and High Lifes Celebration - Pat Thomas & Ebo Taylor (Pan African Records), 1980
- Hitsville Re-Visited - Ebo Taylor, Pat Thomas & Uhuru Yenzu (LP) (Essiebons), 1982
- Abenkwan Puchaa (Essiebons), 2009
- Love and Death (Strut Records), 2010
- Life Stories: Best of Ebo Taylor 1973–80 (Strut Records), 2012
- Appia Kwa Bridge (Strut Records), 2012
- Yen Ara (Mr. Bongo), 2018
- Palaver (Tabansi/BBE Music), 2019 (rec. 1980)
- Ebo Taylor JID022 (Jazz Is Dead), 2025
- O naŋ e yielyiele sonna
- The Rough Guide to Psychedelic Africa (World Music Network) 2012
Sommo Yizie
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]- ↑ "Ebo Taylor: Ghana's influential highlife and Afrobeat musician dies at 90". www.bbc.com. 9 February 2026. Retrieved 9 February 2026.
- 1 2 Denselow, Robin (13 February 2026). "Ebo Taylor obituary". The Guardian. Retrieved 2 March 2026.
- 1 2 "Ghana music legend Ebo Taylor dies at 90". Ghana Business News. 8 February 2026. Retrieved 8 February 2026.
- ↑ An Introduction to the Funky Ghanaian Afrobeat of Ego Taylor", The Vinyl Factory. 24 March 2016.
- ↑ His Name is Ebo Taylor Kofi Musings. 24 March 2016.
- 1 2 Ekow Barnes (30 November 2020). "The Ghanaian musician who helped put West African music on the world map". CNN. Retrieved 1 December 2020.
- ↑ Ross, Will, "Ghana's Ebo Taylor on his new popularity", BBC News. 25 March 2016.
- ↑ Amigone, Marc, "Love and Death, the New Album from Ghanaian Legend Ebo Taylor", Huffington Post. 25 March 2016
- ↑ Ebo Taylor | Music Biography, Credits and Discography". AllMusic. Retrieved 13 October 2013.
- ↑ Denselow, Robin "The playlist: world and folk music – Caetano Veloso, Moriarty, Shirley Collins, Ebo Taylor and more". The Guardian. 25 March 2016.
- 1 2 Denselow, Robin, "Ebo Taylor review – lend your ears to an Afrobeat story of love and death", The Guardian. March 25, 2016.
- ↑ Snapes, Laura (9 February 2026). "Ebo Taylor, Ghanaian highlife pioneer and guitarist, dies age 90". The Guardian. ISSN 0261-3077. Retrieved 9 February 2026.
- ↑ Hip Deep Ghana 1: Ebo Taylor | and the Pioneers of Afro Funk". Afropop. Retrieved 21 May 2014.
- ↑ "Earl Klugh arrives in Ghana for Stanbic Jazz Festival". GBN. 18 February 2015. Archived from the original on 20 May 2015. Retrieved 9 November 2019.
- ↑ Peisner, David (21 January 2025). "At 90, the Ghanaian Highlife Pioneer Ebo Taylor Finds a New Voice: The singer, guitarist and composer released heralded music in the 1970s and early '80s before retreating. The label Jazz Is Dead is boosting his rediscovery". New York Times. pp. C1, C4 (print version, front page of Arts section). Retrieved 9 February 2025.
- ↑ Snapes, Laura (9 February 2026). "Ebo Taylor, Ghanaian highlife pioneer and guitarist, dies age 90". The Guardian. ISSN 0261-3077. Retrieved 9 February 2026.
- ↑ Nossiter, Adam (13 February 2026). "Ebo Taylor, Musical Innovator of Highlife and Afrobeat, Dies at 90". The New York Times. ISSN 0362-4331. Retrieved 24 February 2026.
- ↑ MUSIGA commiserates with Ebo Taylor's family, one-week observation date announced". GhanaWeb. 24 February 2026. Retrieved 2 March 2026.
- ↑ "MUSIGA pays condolence visit to family of late Ebo Taylor". Joy Online. 24 February 2026. Retrieved 24 February 2026.
- ↑ "Video: Ebo Taylor receives Life Time Achievement Award at 2014 VGMA Industry Awards - MyJoyOnline.com". www.myjoyonline.com. Retrieved 9 November 2019.
- ↑ Wonder, Jerry (11 September 2019). "Highlife Music Awards 2019 Receives Praises From Industry Players". Shine publications. Archived from the original on 9 November 2019. Retrieved 27 September 2024.
- ↑ Acquah, Edward (15 February 2019). "Ebo Taylor receives Music Legend honorary at 2019 Ghana Business Awards". Kasapa102.5FM. Retrieved 9 November 2019.
- ↑ Dineen, Donal, "Sunken Treasure: Ebo Taylor & Uhuru Yenzu", Irish Times. 25 March 2016.