Dagaaba Yiloŋ Doma( Kyiiroŋ)
Boŋ la doma Dagaba bale poɔ? Doma la donne bee nuuli mine Dagaaba yie yie naŋ kyiire. Doŋɔ bee nuulee na zaa yiri kaŋ zaa naŋ kyiire, a yiri ŋa noba ba taa sore ka ba ko bee ɔɔ a doŋa nɛnɛ.
Boŋ so ka a donne bee a nuubilii ama e doma?
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]Wagere kaŋa da be be la ka zabɔŋa da ŋmɛ. Asanti noba da wa poɔ la Gonja nobo poɔ ka ba yi tammo nyɔgerɔ noba. Ba da maŋ nyɔge la a noba te koɔre ko Nempeɛli ka ba taa ba gaa ne ba teŋa ka ba te leɛ gbaŋgbaare. A zabɔga ŋmeɛbo ŋa poɔ la ka a donne bee nubilii ama da faa a yie noba.
Aŋa manno. Ganɛɛ yiri kyiire la wɛ- nyuo. A zabɔga da ŋmɛ ta Ganɛɛ ; ka ba vigi ne pare zoro ka ba kpɛ tanne poɔ te sɔgeli. Ba naŋ da zota a tanne baare la ka wɛ- nyuuri meŋ la lɛ deɛ vayi ; a bare a Ganɛɛ kyɛ tuore a zabɔga ka ba baŋ faa kyɛ leɛ zo. A wulee la ka we- nyuo faara ba zabɔga nuuriŋ. A yeli ŋa zuiŋ, a Ganɛɛ yidaadɔɔ da pɔ la a ŋmemɛ ane a teŋgama ka Ganɛɛ yiri neɛ zaa dɔɔ bee pɔge ba taa sori ka o ko wɛ- nyuo bee ɔɔ o nɛnio.A yeli soŋ ŋa a wɛ- nyuo naŋ e ko a Ganɛɛ yiri la so ka ba kyiire we- nyuo ba doma la lɛ. A lɛ eɛ la ka Ganɛɛ mine kyiire kɔkɔlaa meŋ gba.
Yiri Ne O Doma ( kyiiroŋ)
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]Donaalɛɛ yiri .......... .. Zigi.
Gbeɛdomɛɛ yiri .. .. ... Zigi.
Manloɔrɛɛ yiri ............Kontɔmɔ.
Dakpaalɛɛ yiri .............. Sel- gyuune.
Ganɛɛ yiri ........ ............... Wɛ nyuo.
Danteɛlɛɛ yiri . ............. .... Kɛkɛre.
Kowɛrɛɛ yiri........ ...... .. Kperɛ .
Banyinɛɛ yiri .................. Seɛne.
Kanŋsegebɛɛ yiri .......... Ɛbaa.
Gbaanɛɛ yiri ............... Walepieloo.
Namanɛɛ yiri .... ............. Goŋgoŋbaa.
Dikpeɛlɛɛ yiri. ................... Ebaa/ ŋmaaŋa.
Tielee. yiri ........................... Ŋmaaŋa.
Kusielee. yiri ........................ Zigi.