Calulu
Calulu eɛ siimaa berizuŋ naŋ yi Angola (Angolan cuisine) ane São Tomé ane Príncipe (Cuisine ko São Tomé ane Príncipe)[1]. Ba maŋ dia nɛne bee zuma a de maale a siimaa .
Yizie
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]A Angola poɔŋ, calulu eɛ yuori naŋ yi a Bacongo a siimaa tuori naŋ maŋ biŋ a waana siimaa diibu baraa ka pɔgeba maŋ bare ko ba siriba kye ‘kye ‘naŋ yi kokojera ka yeli-biri yizie la[2] . Bila zaa naŋ la, yiziiri mine wulee ka a non-African ka yuori ko a siimaa yi[3].
Tiri yeli’bie ‘muni ‘wulibu ‘buku mine maŋ buonee a yelbiri ka "calalu" o wono ka vegetables jemaa , awa yam leaves. A siimaa ŋa miŋ yizyizie eɛ Jamaica, zie bam buona a siimaa ka callaloo. A Brazil, "caruru," a yelbiri yi-zie eɛ a Tupi-Guarani "caaruru,"a wuo ka Amaranth endemic buurii bii teg-bie ko South America, kyɛ la e siimaa aŋ puri a Africa pouŋ. A paaluu ŋa puoŋ , a siimaa bam buona caruru eɛ yiriŋ-to neŋ calulu ko Angola[4].
Zoma calulu
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]Fish calulu maŋ maale neŋ zuma naŋ waare bee zuma paale be nen-wiinhuu . A ziiri zaa mine Paahiye kombia , garlic, maanee , sweet potatoes, spinach, zucchini, ane palm oil[5].
Angola puoŋ, fish calulu ba maŋ maali a pan puoŋ, ba maŋ maaliye a siimaa ŋa niŋ jiŋ wiinhe ane jiŋ maaha ane jieri buŋ jaani .ba dugiye a siima ŋa buuŋ biela juŋ a kye servi niŋ funge ane beans niŋ palm oil. A São Tomé ane Príncipe, fish calulu miŋ na baŋ maali niŋ shrimp[6].
Beef calulu
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]Beef calulu maŋ maali niŋ soaked dried beef. ba maŋ la dugee a siimaa ŋa niŋ buuŋ biela a kye la serve niŋ funge ane beans niŋ palm oil.
Meŋ kaa kyɛ nyε
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]- Caruru (food)
Sommo Yizie
[maaleŋ | Maale eŋ yizie]- ↑ https://en.m.wikipedia.org/wiki/Calulu#cite_note-1
- ↑ https://en.m.wikipedia.org/wiki/Calulu#cite_note-2
- ↑ https://en.m.wikipedia.org/wiki/Calulu#cite_note-Hamilton-3
- ↑ https://en.m.wikipedia.org/wiki/Calulu#cite_note-4
- ↑ https://en.m.wikipedia.org/wiki/Calulu#cite_note-5
- ↑ https://en.m.wikipedia.org/wiki/Calulu#cite_note-6