Azonto
Azonto eɛ seɛre ane yieluŋ a Ghana.[1] O e la Ga saakum seɛre Kpanlogo na yi a mane nɔɛ tenne ama poore; Chorkor, Jame Town, Teshie, Nungua, ane Tema a Greater Accra irigyin poɔ.
Noba yaga zie manne wuli la ka Azonto yuori da la 'Apaa' a tembilii ama poɔ. A Apaa seɛre , ba naŋ boɔlɔ Azonto seɛrɛ, e la seɛrɛ kaŋa ba naŋ maŋ seɛrɛ kyɛ lɔɔrɔ nuuri a de te manna wuli bebiri zaa nensaalba laŋkpeɛbo nyɔvore yeltare, bee seɛre naŋ maŋ veŋ ka nobɔ poore pɛlle.
Ka banaŋ wa seɛrɛ o , a gbɛre kaŋa maŋ tugi ba la a teŋɛ, kyɛ ka a kaŋa meŋ pãã are kyɛ velvelɛ a teŋɛ. A seɛseɛrɛ maŋ ga la o bageŋmamma, kyɛ pãã leɛ o niŋe kaara ziyuo ne peraa "defiant and flirtatious".. A seɛseɛrɛ nuuri meŋ maŋ turi tɔɔle la a teŋɛ wa ta sɔga zɛge ka o do saazu, mine meŋ ba maŋ baŋ are La a ŋmaa goɔraa kyɛ pãã seɛre viire ne, a maŋ nyɔge ba seɛ kyɛ te tɔ ba zu.[1]
Ka banaŋ wa piile a seɛrɛ ba maŋ benne la ba gbɛɛ bonyeni bonyeni ka a pãã wa kpɛ a veŋveŋ, Azonto seɛre maŋ kyaare la dumo guribu ane seɛ viiruu. A seɛrɛ ŋa maŋ manna wulo la nensaala tontonne mine te seŋ kaaya pɛgebo, boma deɛloo ane amine taaba.